stervensbegeleiding

Bij de begeleiding vind ik het belangrijk een veilige en liefdevolle sfeer te creëren waarin een ruimte ontstaat voor hetgeen wat gehoord en gezien wil worden. Hierbij stem ik me af op hetgeen wat er in het moment nodig is. Dit kan nabijheid zijn, luisteren, maar ook het inzetten van beeldende middelen.

De inzet van beeldende middelen kan heel laagdrempelig zijn, er zijn geen woorden nodig, veelal vinden je handen zelf hun weg of komt er iets voort uit een concrete wens. Je hoeft helemaal niet creatief te zijn en het hoeft helemaal niet ergens op iets te lijken. Vertrouw je handen, ze doen vanzelf het ‘werk’. Iets maken met je handen kan afleiding geven. Het helpt je wat te ontspannen. Anderen vinden het fijn om iets voor een geliefd iemand te maken. Een klein eigen gemaakt cadeautje. Om te bedanken voor alle steun of om iets tastbaars na te laten. Je kunt iets maken samen met mij, samen met iemand van je familie of een goede vriend(in) of, als je dat liever wilt, alleen, op je kamer, op een moment dat jou goed uitkomt. Zittend op je stoel of liggend in bed. Misschien wil je niet zelf iets doen, maar vind je het wel fijn als bijvoorbeeld je kleinkind op je kamer komt knutselen. Dit is allemaal mogelijk. Precies op de manier waarop het voor jou prettig is.

Onderaan laat ik verschillende voorbeelden zien in beeldende begeleiding. Mocht je specifieke wensen hebben, dan probeer ik hier zoveel mogelijk aan tegemoet te komen. Verder informatie en voorbeelden (met foto’s) vind je ook op de site van het Netwerk Beeldende Begeleiding in de laatste levensfase.

 

Iets nalaten

mevrouw pakt intuïtief de kleuren blauw en groen. Als ze in het geel schildert, begint ze over haar dochter te vertellen en straalt, ‘mijn sunshine’. ‘Als je de hemel, het gras en zo’n dochter hebt, ben je een rijk mens en kan je alleen maar dankbaar zijn. ‘

 

 

Het onzegbare kunnen zeggen

mevrouw schildert in het blauw, ‘onvoorstelbaar’, ‘zo blauw als in de hemel’. Als ik mevrouw haar tekening op afstand laat bekijken beginnen de kerktoren te luiden en zij overlijdt enkele dagen later.

 

Afleiden tijdens het wachten

meneer zit urenlang met een andere bewoonster aan de keukentafel of op zijn kamer mandala’s te tekenen. ‘Dit geeft me afleiding en ik vergeet even de pijn.’ De tekeningen geven de geestelijke begeleiding en ingang voor een gesprek.

 

 

Als woorden steeds moeilijker woorden

Krister (8 jaar) is stilletjes als hij op visite is bij zijn vader. We spelen & lachen samen, en verkennen het pand. Krister maakt een troostvogelnest voor zijn vader. Hierin ‘verstopt’ hij zijn wensen voor zijn stervende vader. Bij de uitvaart plaatst hij het nest naast het hoofd van zijn vader en kan zo op zijn manier bijdragen aan de ceremonie.

 

Het leven afronden

mevrouw doet voor het eerst een kleine meditatie. De eerste gedachte die bij haar omhoog komt, zijn haar kleindochters, die ze al jaren niet heeft gesproken. Ze schrijft een briefje en we leggen een schilderij van haar als herinnering erbij. Een laatste groet.

 

Te ziek voor beeldende begeleiding?

Mevrouw is slechtziend en erg moe en heeft erg hoofdpijn. Ze vertelt van een kleibeeld dat ze voor haar dochter wil achterlaten. ‘Dat ze weet dat ze niet alleen is’. Met gesloten ogen ligt mevrouw in bed en vertelt. Mijn handen voeren haar ideeën uit. Als ze wakker wordt staat het beeld op haar nachtkastje.